SPIS TREŚCI

1. Lista procedur

2. Podstawy prawne

3. Uczestnicy procedury

4. Propozycje uproszczeń

5. I GRUPA UPROSZCZEŃ: Propozycje uproszczeń dotyczące wniosku i załączników

6. Propozycja nr 1 Standaryzacja wniosków i załączników

7. Propozycja nr 2 Doprecyzowanie przepisów w zakresie załączników

8. Propozycja nr 3 Sprecyzowanie w przepisach rodzaju dokumentu potwierdzającego spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy Prawo budowlane

9. Propozycja nr 4 Elektronizacja wniosków i załączników

10. II GRUPA UPROSZCZEŃ: Propozycje uproszczeń dotyczące rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej oraz rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej

11. Propozycja nr 5 Stworzenie rejestru stanowiącego zupełny wykaz osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej

12. Propozycja nr 6 Wprowadzenie przepisu stanowiącego o jawnym charakterze rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej

13. Propozycja nr 7 Wprowadzenie rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej

14. Propozycja nr 8 Wprowadzenie terminu na dokonanie wpisu lub wykreślenie z rejestru przez organ

15. Propozycja nr 9 Wprowadzenie przepisów, które umożliwią organowi wezwanie wnioskodawcy o uzupełnienie braków wniosku

16. III GRUPA UPROSZCZEŃ: Propozycje uproszczeń dotyczące przebiegu procedur związanych ze świadectwami charakterystyki energetycznej

17. Propozycja nr 10 Ustalenie terminu zakończenia postępowania egzaminacyjnego zmierzającego do wydania świadectwa stwierdzającego uzyskanie uprawnienia

18. Propozycja nr 11 Wprowadzenie pism informujących kandydata o wynikach egzaminu

19. Propozycja nr 12 Wprowadzenie możliwości ponownego przystąpienia do części praktycznej egzaminu w przypadku usprawiedliwionej nieobecności w pierwotnie wyznaczonym terminie

20. Propozycja nr 13 Wprowadzenie możliwości odwołania się od wyników

21. Propozycja nr 14 Doprecyzowanie przepisów w zakresie dotyczących możliwości ponownego przystąpienia do egzaminu w przypadku uzyskania negatywnego wyniku egzaminu

22. Propozycja nr 15 Wprowadzenie możliwości zwrotu przez organ złożonych dokumentów po egzaminie zakończonym wynikiem negatywnym

23. Propozycja nr 16 Wyznaczenie organu, który będzie miał możliwość kontroli jakości wydanych świadectw charakterystyki energetycznej

24. Propozycja nr 17 Stworzenie Rejestru dyplomów

25. Załączniki

LISTA PROCEDUR

1. 0581_p_Uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków.
2. 0642_Wpis do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.
3. 0661_p_Wniosek o pozbawienie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.
4. 0662_p_Wniosek o wykreślenie z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

PODSTAWY PRAWNE

2. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2008 r. w sprawie przeprowadzania szkolenia oraz egzaminu dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego oraz części budynku stanowiącej samodzielna całość techniczno-użytkową (Dz. U. z 2008 r., nr 17, poz. 104), zwane dalej: „rozporządzeniem w sprawie szkoleń” – dotyczy procedur nr 0581, 0642.

3. Ustawa z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (t.j. Dz. U. z 2008 r., nr 50, poz. 292,
z późn. zm.), zwana dalej „ustawą o Krajowym Rejestrze Karnym” - dotyczy procedur nr 0581, 0642.

4. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, po.1071), zwana dalej: „K.p.a.” – dotyczy procedur nr 0581, 0661.

5. Dyrektywa 2006/123/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 12 grudnia 2006 r. dotycząca usług na rynku wewnętrznym (Dz. Urz. UE, L 376 z 27 grudnia 2006 r., s. 36-68), zwana dalej: „dyrektywą usługową” – dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

6. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/91/WE z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (Dz. Urz. UE, L 001 z 4 stycznia 2003 r., s.65-71), zwana dalej: „dyrektywą 2002/91/WE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków” - dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

7. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/31/UE z dnia 19 maja 2010 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (Dz. Urz. UE, L 153 z 18 czerwca 2010r., s. 13-35), zwana dalej: „dyrektywą 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków” – dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

8. Ustawa z dnia 25 marca 2011 r. o ograniczaniu barier administracyjnych dla obywatela
i przedsiębiorców (Dz. U. z 2011r., nr 106, poz. 622), zwany dalej: „ustawą o ograniczaniu barier administracyjnych” – dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

9. Ustawa z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz.U.2001.130.1450 z późn. Zm), zwana dalej: „ustawą o podpisie elektronicznym” – dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

10. Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. Z 2005 r., nr 64, poz. 565 ze późn. Zm.), zwana dalej: „ustawą o informatyzacji działalności podmiotów” – dotyczy procedur nr 0581, 0642, 0661, 0662.

UCZESTNICY PROCEDURY

Pod pojęciem „uczestników procedury” należy rozumieć nie tylko stronę w rozumieniu K.p.a., ale także inne podmioty zaangażowane w rozpatrywanie przedmiotowego wniosku:

• Kandydat/wnioskodawca (osoba ubiegająca się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej)

• Minister Infrastruktury (obsługę organizacyjną postępowania egzaminacyjnego zapewnia Ministerstwo Infrastruktury, Departament Rynku Budowlanego i Techniki)

• Wnioskodawca

• Minister Infrastruktury - Departament Rynku Budowlanego i Techniki

• Wnioskodawca

• Minister Infrastruktury - Departament Rynku Budowlanego i Techniki

• Osoba uprawniona do wykonywania świadectw charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową

• Wnioskodawca

• Minister Infrastruktury - Departament Rynku Budowlanego i Techniki

PROPOZYCJE UPROSZCZEŃ

I GRUPA UPROSZCZEŃ:

PROPOZYCJE UPROSZCZEŃ DOTYCZĄCE WNIOSKU I ZAŁĄCZNIKÓW

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

budynków

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw_

charakterystyki_energetycznej

• 0661_p_wniosek_o_pozbawienie_uprawnień_do_sporządzania_świadectw_charakterystyki_

energetycznej

• 0662_p_wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych_uprawnień_do_

sporządzania_świadectw_charakterystyki_energetycznej

Projektowi „Uproszczenie procedur związanych z podejmowaniem i prowadzeniem działalności gospodarczej poprzez ich elektronizację i wdrożenie idei jednego okienka”, przyświeca zasadniczy cel: stworzenie czytelnej i możliwie prostej dla przedsiębiorcy metody wystąpienia z wnioskiem, a także przygotowanie warunków pozwalających na elektronizację procedury. Skłania to do rozważenia możliwości wprowadzenia jednolitych wzorów dla czynności inicjujących postępowanie, podejmowanych przez strony.

Standaryzacja wniosków mogłaby przyczynić się do usprawnienia postępowania. Nastąpiłoby to
w dwóch płaszczyznach:

• po stronie wnioskodawcy - wzór wniosku stanowiłby istotną pomoc dla przedsiębiorcy, który wypełniając określone rubryki wiedziałby, jaki jest zakres danych (obligatoryjnych
  i fakultatywnych) oraz jakie załączniki powinien przedstawić organowi w celu uzyskania zamierzonego celu postępowania;
• po stronie organu - wzór wniosku pełniłby funkcję „mobilizującą” wnioskodawcę do przedstawienia - już na wstępie - możliwie pełnego zakresu danych potrzebnych do prowadzenia postępowania. Mogłoby to pozwolić na uniknięcie wezwań o uzupełnienie wniosku (o dane bądź załączniki, które powinny być złożone wraz z wnioskiem),
  a w konsekwencji przyczyniłoby się do sprawniejszego i szybszego załatwienia sprawy.

Stworzenie obowiązujących standardów wniosków (wzorów) jest też nieuniknione z uwagi na planowany proces elektronizacji procedur administracyjnych.

Wydaje się, iż w analizowanym przypadku problem ten został dostrzeżony, albowiem ustawodawca w drodze rozporządzenia w sprawie szkoleń wprowadził wzory następujących dokumentów:

• świadectwo stwierdzające złożenie z wynikiem pozytywnym egzaminu uprawniającego do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej,
• zaświadczenie o ukończeniu szkolenia przygotowującego do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej,
• kwestionariusz osobowy kandydata ubiegającego się o uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Jednakże regulacja w tym zakresie nie jest wystarczająca dla potrzeb przeprowadzenia analizowanych postępowań. Brakuje bowiem wzorów tak istotnych dokumentów jak:

• wniosek o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej,
• wniosek o wyznaczenie ponownego terminu egzaminu,
• wniosek o wpis do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane czy
• oświadczenie o niekaralności.

Choć wzory wspomnianych dokumentów zostały zamieszczone na stronie internetowej Ministerstwa Infrastruktury, nie można im przyznać mocy wiążącej z uwagi na fakt, iż nie zostały wprowadzone w drodze powszechnie obowiązującego aktu prawnego.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Propozycja uproszczenia polega na wprowadzeniu do stosowania jednolitych wzorów wniosków oraz załączników niezbędnych do realizacji przedmiotowych postępowań. Propozycja ta pociąga za sobą zmianę właściwych aktów prawnych (stanowiących podstawę przeprowadzenia postępowania w sprawie uzyskania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej), polegającą na:

• wprowadzeniu delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia - w odniesieniu do postępowania związanego z wpisem do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane, oraz z wykreśleniem z rejestru, o którym mowa w art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane (o czym szerzej m.in. w propozycji uproszczeń nr 5);
• wprowadzeniu brakujących wzorów wniosków i załączników do rozporządzenia w sprawie szkoleń,

które ustanawiałoby jednolite wzory. Wzory wniosków oraz załączników powinny być obowiązkowo dostępne na stronach internetowych właściwego organu oraz w jego siedzibie.

Warto również rozważyć wprowadzenie oświadczenia o niekaralności w treści wniosku o wpis do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej oraz we wniosku o uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (szerzej na ten temat w propozycji nr 3 niniejszego dokumentu).

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

W obecnym stanie prawnym brakuje znacznej części wzorów wniosków oraz załączników niezbędnych do przeprowadzenia ww. postępowań, co w konsekwencji powoduje rozbieżności, zarówno pod względem treści, jak również ich formy.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Wprowadzenie uproszczenia wiąże się z koniecznością wprowadzenia delegacji ustawowych do wydania rozporządzenia w akcie prawnym regulującym niniejszą procedurę, tj. w ustawie Prawo budowlane. Rozporządzenie wprowadzałoby ustandaryzowane wzory wniosków oraz załączników niezbędnych do przeprowadzenia postępowań związanych z:

• uzyskaniem wpisu do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane;
• wykreśleniem z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o którym mowa w art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

Ponadto, by osiągnąć założone cele należy również uzupełnić rozporządzenie w sprawie szkoleń w zakresie brakujących wzorów wniosków oraz załączników niezbędnych do przeprowadzenia uregulowanego tam postępowania.

Podkreślenia wymaga fakt, że wzór wniosku o pozbawienie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej będzie mógł zostać wprowadzony, jeżeli przyjęta zostanie propozycja nr 7, zakładająca wprowadzenie rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, co wiąże się m.in. z ustaleniem funkcjonalnych zależności między przedmiotowym rejestrem, a rejestrem osób posiadających uprawnienia.

Zgodnie z propozycją standaryzacji opracowane zostały następujące wzory: wniosek o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (zał. nr 1), wniosek o wpis do rejestru (zał. nr 2), wniosek o pozbawienie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (zał. nr 3), wniosek o wykreślenie z rejestru osób pozbawionych uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (zał. nr 4).

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Standaryzacja wniosków oraz załączników ułatwi wnioskodawcy wystąpienie z żądaniem wszczęcia postępowania, bądź dokonania czynności przez organ właściwy, jak również usprawni przeprowadzenie samego postępowania przez organ.

Jednolite wzory wniosków oraz załączników będą sprzyjać przejrzystości prawa, a w konsekwencji jego przestrzeganiu. Będą wskazówką również co do tego jakie dane czy załączniki wnioskodawca powinien lub opcjonalnie może zawrzeć we wniosku bądź do niego załączyć. W ten sposób wprowadzenie postulowanych wzorów dokumentów może wpłynąć również na przyspieszenie procedur stanowiących przedmiot niniejszej analizy.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

POWRÓT DO SPISU TREŚCI>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

• 0661_p_wniosek_o_pozbawienie_uprawnień_do_sporządzania_świadectw

• 0662_p_wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych_uprawnień

Aktualne brzmienie przepisów regulujących problematykę załączników niezbędnych do realizacji wyżej wymienionych procedur należy uznać za nieprecyzyjne i niewystarczające.

Zarzut nieprecyzyjności odnosi się do regulacji zawartej w § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń, stanowiącej o dokumentach, które należy dołączyć do wniosku o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej. W tym miejscu należy przypomnieć, iż jednym z warunków dopuszczenia do egzaminu uprawniającego do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej jest odbycie odpowiedniego szkolenia (art. 5 ust. 8 pkt 4 ustawy Prawo budowlane). Weryfikacja tej okoliczności odbywa się w trakcie pierwszego etapu postępowania egzaminacyjnego. Tym samym należy uznać, iż dokument poświadczający odbycie wspomnianego szkolenia winien być załącznikiem do wniosku o ubieganie się o uprawnienia do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej. Jednakże, zgodnie z brzmieniem § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń, wśród wymienionych załączników do wniosku nie znalazł się dokument stwierdzający pomyślne ukończenie szkolenia poprzedzającego egzamin, mimo, iż wzór zaświadczenia o ukończeniu szkolenia stanowi załącznik nr 2 do wspomnianego rozporządzenia. Taki stan rzeczy należy uznać za błąd, który wymaga uzupełnienia rozporządzenia w niniejszym zakresie.

Drugi dostrzeżony problem odnosi się do niewskazania w aktach prawnych, chociażby przykładowo, dokumentów niezbędnych do realizacji procedur w przedmiocie pozbawienia uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej oraz wykreślenia z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Taki stan rzeczy nie tylko utrudnia złożenie wniosku w konkretnej sprawie, ale również może prowadzić do uznaniowego rozstrzygania przez organ w niniejszym zakresie.

Warto wspomnieć, iż w uzasadnieniu do projektu ustawy o ograniczaniu barier administracyjnych, stanowiącej implementację dyrektywy usługowej, wskazuje się na zagrożenia wynikające z nieprecyzyjnych i niedookreślonych przepisów prawnych. Skutkiem powyższego zjawiska może być – oprócz uznaniowości działań organu – również zagrożenie „powstawania sytuacji o charakterze korupcyjnym, kryminogennym, czy nawet tworzenia się szarej strefy na płaszczyźnie obywatel/przedsiębiorca – urzędnik.”

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Doprecyzowania wymagają przepisy rozporządzenia w sprawie szkoleń dotyczące niezbędnych dokumentów, będących załącznikami do wniosku o uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Warto również rozważyć wprowadzenie wzoru wniosku o ponowne dopuszczenie do egzaminu, czy też wzoru oświadczenia o niekaralności (o czym szerzej w propozycji uproszczeń nr 3).

Ponadto należy rozważyć wprowadzenie zmian w art. 5¹ ust. 4 i art. 5¹ ust. 7 ustawy Prawo budowlane w zakresie dotyczącym informacji o konieczności załączenia dokumentów, które pozwolą na przeprowadzenie postępowań dotyczących pozbawienia uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej i wykreślenia z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis art. 8 ust. 5 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Świadectwo charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową może sporządzać osoba, która:

1) posiada pełną zdolność do czynności prawnych;

2) ukończyła, w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, co najmniej:

a) studia magisterskie albo

b) studia inżynierskie na kierunkach: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewnych;

3) nie była karana za przestępstwo przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi lub za przestępstwo skarbowe;

4) posiada uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej lub instalacyjnej albo odbyła szkolenie i złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

Przepis § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi:

Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć:

1) dokumenty stwierdzające posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dowód wniesienia opłaty egzaminacyjnej za pierwszy etap.

Przepis art. 5 ¹ ust. 4 ustawy Prawo budowlane stanowi:

W przypadku powzięcia informacji o niedopełnieniu obowiązków lub naruszeniu zakazów, o których mowa w art. 5 ust. 4a oraz art. 5² ust. 1, przez osobę uprawnioną do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej wszczyna, z urzędu lub na wniosek osoby, która zleciła osobie uprawnionej sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową, postępowanie w sprawie utraty uprawnień.

Przepis art. 5 ust. 4a ustawy Prawo budowlane stanowi:

W przypadkach, o których mowa w ust. 4, świadectwo charakterystyki energetycznej nie może być sporządzone przez właściciela budynku, lokalu lub będącej nieruchomością części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową oraz osobę, której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

Przepis art. 5² ust. 1 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Osoba sporządzająca świadectwo charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową obowiązana jest:

1) przechowywać sporządzone świadectwa przez okres 10 lat;

2) wykonywać czynności związane ze sporządzaniem świadectwa charakterystyki energetycznej z należytą starannością uwzględniając w szczególności rozwój wiedzy technicznej oraz zmiany w przepisach prawa;

3) zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku
ze sporządzaniem świadectwa charakterystyki energetycznej.

Przepis art. 5¹ ust. 7 ustawy Prawo budowlane stanowi:

W przypadku ustania przyczyny wpisania do rejestru, o którym mowa w ust. 2, na wniosek zainteresowanego, minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej niezwłocznie wykreśla wpis, z zastrzeżeniem ust. 8.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

W zakresie pierwszego z analizowanych problemów proponuje się w § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń oznaczenie dotychczasowego pkt 4 jako pkt 5 oraz nadanie pkt 4 następującego brzmienia:

4) zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, o którym mowa w art. 5 ust.8 pkt 4 ustawy, którego wzór określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

Tym samym § 6 ust. 3 rozporządzenia otrzyma następujące brzmienie:

Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć:

1) dokumenty stwierdzające posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) zaświadczenie o ukończeniu szkolenia, o którym mowa w art. 5 ust.8 pkt 4 ustawy, którego wzór określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

5) dowód wniesienia opłaty egzaminacyjnej za pierwszy etap.

W odniesieniu do drugiego zagadnienia proponuje się dodanie do art. 5¹ ustawy Prawo budowlane ust. 4a określającego minimalną treść wniosku, o którym mowa w ust. 4, a także wskazanie niezbędnych załączników do wniosku (tj. świadectwo charakterystyki energetycznej sporządzone przez osobę, której dotyczy postępowanie w sprawie utraty uprawnień, dokumenty poświadczające zaistnienie okoliczności, o których mowa w art. 5 ust. 4a ustawy Prawo budowlane). Tożsame rozwiązanie należy zastosować w odniesieniu do wniosku, o którym mowa w art. 5¹ ust. 7 ustawy Prawo budowlane. W tym przypadku do wniosku należałoby dołączyć dokumenty potwierdzające ustanie przyczyn utraty uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o których mowa w art. 5¹ ust. 1 pkt 1-3 ustawy Prawo budowlane.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie proponowanych zmian w ustawie Prawo budowlane i w rozporządzeniu w sprawie szkoleń jednoznacznie doprecyzuje, jakie dokumenty są niezbędne do złożenia kompletnych wniosków
w przedmiocie:

• uzyskania uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej;
• pozbawienia uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej;
• wykreślenia z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Spowoduje to zmniejszenie ilości wniosków, w których należy uzupełnić braki, a także przyspieszy przebieg procedury. Tym samym realizuje się postulat wyeliminowywania z porządku prawnego nieprecyzyjnych lub niedookreślonych przepisów prawnych, mogących powodować uznaniowość działania organu.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia_do_sporządzania

Przepis art. 5 ust. 8 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż świadectwo charakterystyki energetycznej może sporządzać osoba, która spełnia łącznie następujące przesłanki:

• posiada pełną zdolność do czynności prawnych;
• ukończyła, w rozumieniu ustawy o szkolnictwie wyższym, co najmniej studia magisterskie albo studia inżynierskie na kierunkach: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewne;
• nie była karana za przestępstwo przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi lub za przestępstwo skarbowe;
• posiada uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej lub instalacyjnej albo odbyła szkolenie i złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

W świetle aktualnie obowiązujących przepisów osoba zainteresowana - zobowiązana jest złożyć dokument potwierdzający niekaralność za przestępstwo przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi, lub za przestępstwo skarbowe w przypadku:

• składania wniosku o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej (§ 6 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń);
• składnia wniosku o wpis do rejestru przez osobę, która uzyskała uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej na zasadach określonych w art. 5 ust. 11 ustawy Prawo budowlane (§ 18 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń).

Jednakże żaden ze wspomnianych przepisów nie stanowi wprost, jaki dokument winien być przedłożony w celu potwierdzenia niekaralności w zakresie przestępstw, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Ustawodawca stanowi w tym przedmiocie jedynie, iż wnioskodawca winien przedłożyć „dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy”. To powoduje wątpliwości, czy wystarczającym jest oświadczenie wnioskodawcy w niniejszym zakresie, czy też koniecznym jest złożenie zaświadczenia o niekaralności. W opinii Ministerstwa Infrastruktury dokumentem wystarczającym dla potrzeb przeprowadzenia niniejszych postępowań jest oświadczenie o niekaralności.

Nie jest to sytuacja odosobniona. Innym przykładem tego typu regulacji są przepisy regulujące procedurę uzyskiwania uprawnień zawodowych rzeczoznawcy majątkowego. Uprawnienia zawodowe w zakresie szacowania nieruchomości, zgodnie z przepisem art. 177 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U.10.102.651 j.t. z późn. zm.) nadaje się osobie fizycznej, która m.in. nie była karana za przestępstwa przeciwko mieniu, dokumentom, za przestępstwa gospodarcze, za fałszowanie pieniędzy, papierów wartościowych, znaków urzędowych, za składanie fałszywych zeznań oraz za przestępstwa skarbowe. Zgodnie z § 27 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 lutego 2008 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami (Dz.U.08.31.189) do wniosku o nadanie uprawnień w zakresie szacowania nieruchomości należy dołączyć m.in. dokument potwierdzający fakt, iż wnioskodawca nie był karany za przestępstwa przeciwko mieniu, dokumentom, za przestępstwa gospodarcze, za fałszowanie pieniędzy, papierów wartościowych, znaków urzędowych, za składanie fałszywych zeznań oraz za przestępstwa skarbowe. W tym przypadku organ również uznał, iż dokumentem czyniącym zadość tym wymaganiom, jest oświadczenie wnioskodawcy o niekaralności.

Jednakże z uwagi na pojawiające się w praktyce wątpliwości interpretacyjne warto rozważyć przeredagowanie przepisów, by dopuszczalność złożenia oświadczenia o niekaralności wynikała wprost z przepisów regulujących niniejszą materię.

Warto w tym miejscu wspomnieć, iż stosowana praktyka żądania złożenia oświadczenia o niekaralności, jako dokumentu potwierdzającego niekaralność wnioskodawcy jest zgodna z celami dyrektywy usługowej. W punkcie 47 wspomnianej dyrektywy czytamy bowiem, że „w celu uproszczenia procedur administracyjnych, nie powinno się nakładać ogólnych wymogów formalnych, takich jak wymóg przedłożenia oryginalnych dokumentów, poświadczonych kopii lub tłumaczeń przysięgłych, chyba, że jest to obiektywnie uzasadnione nadrzędnym interesem publicznym (…)”.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Zmiana regulacji zawartej w § 6 ust. 3 pkt 3 oraz § 18 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń, poprzez określenie wprost, iż dokumentem potwierdzającym spełnienie warunku, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest oświadczenie o niekaralności. Warto również rozważyć wprowadzenie przedmiotowego oświadczenia w treści wniosku o wpis do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej oraz we wniosku o uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi:

1. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć:

1) dokumenty stwierdzające posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dowód wniesienia opłaty egzaminacyjnej za pierwszy etap.

Przepis § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi:

2. Do wniosku o wpis do rejestru należy dołączyć:

1) dokument stwierdzający posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dokument potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w art. 5 ust. 11 ustawy.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Zmiana regulacji zawartej w § 6 ust. 3 pkt 3 i § 18 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń poprzez wprowadzenie przepisu wprost wskazującego, iż dokumentem potwierdzającym spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust 8 pkt 3 ustawy Prawo budowlane jest oświadczenie wnioskodawcy. Tym samym ww. przepisy otrzymałyby następujące brzmienie:

• przepis § 6 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń:

3. Do wniosku, o którym mowa w ust. 1, należy dołączyć:

1) dokumenty stwierdzające posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) oświadczenie wnioskodawcy o spełnieniu warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dowód wniesienia opłaty egzaminacyjnej za pierwszy etap.

• przepis § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szkoleń:

4. Do wniosku o wpis do rejestru należy dołączyć:

1) dokument stwierdzający posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) oświadczenie wnioskodawcy o spełnieniu warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dokument potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w art. 5 ust. 11 ustawy.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Proponowana zmiana przepisów rozporządzenia w sprawie szkoleń jest zgodna z wymogami dyrektywy usługowej, której przepisy powinny zostać wprowadzone w życie przez państwa członkowskie do dnia 28 grudnia 2009 roku. Co więcej, proponowana zmiana wychodzi naprzeciw oczekiwaniom ustawodawcy, którego ustawa o ograniczaniu barier administracyjnych, dokonuje zmiany zaświadczenia o niekaralności na oświadczenie, w tych przypadkach, gdy posiadanie takiego zaświadczenia nie jest uzasadnione ze względu na nadrzędny interes publiczny. Należy uznać, iż w analizowanej sprawie mamy do czynienia z takim przypadkiem.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

budynków

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw_

charakterystyki_energetycznej

• 0661_p_Wniosek_o_pozbawienie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

• 0662_p_Wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych_uprawnień

W praktyce istnieje możliwość składania wniosku wraz z załącznikami w wersji papierowej. Stworzenie sprawnego mechanizmu składania wniosku wraz z załącznikami w wersji elektronicznej znacznie ułatwiłoby proces ubiegania się o uzyskanie przez wnioskodawcę właściwej decyzji lub pozwolenia.

Zgodnie z art. 63 § 1 i 3a K.p.a. podania mogą być wnoszone także za pomocą środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów. Podanie powinno być uwierzytelnione:

• poprzez zastosowanie kwalifikowanego certyfikatu przy zachowaniu zasad przewidzianych w ustawie o podpisie elektroniczny;
• poprzez profil zaufany ePUAP (art. 20a ust. 1 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów);
• identyfikację w inny sposób (art. 20a ust. 2 ustawy informatyzacji działalności podmiotów).

W chwili obecnej wnioski wraz z załącznikami składane są w formie papierowej. Umożliwienie złożenia wniosku wraz z załącznikami w formie elektronicznej ułatwi i przyspieszy tę czynność, a także pozwoli na elektroniczny obieg dokumentacji pomiędzy wnioskodawcą, a organem prowadzącym postępowanie albo wykonującym czynności materialno-techniczne.

Zgodnie z ustawą o informatyzacji działalności podmiotów profil zaufany ePUAP to zestaw informacji identyfikujących i opisujących podmiot lub osobę będącą użytkownikiem konta na ePUAP-ie, który został w wiarygodny sposób potwierdzony. W praktyce jest to konto zakładane przez dysponenta (analogicznie jak konto bankowe), które następnie jest aktywowane, po zidentyfikowaniu jego użytkownika. Następnie użytkownik konta może po nieodpłatnym pobraniu podpisu osobistego potwierdzonego profilem ePUAP (w celu m.in. zabezpieczenia integralności przesyłanych dokumentów) składać m.in. pisma do właściwego organu administracji za pośrednictwem profilu zaufanego ePUAP. Złożenie pisma za pośrednictwem profilu zaufanego nie wymaga opatrzenia dokumentu bezpiecznym podpisem elektronicznym. Natomiast podpis systemowy ePUAP to podpis cyfrowy utworzony w bezpiecznym środowisku systemu ePUAP, zapewniający integralność i autentyczność wykonywanych operacji przez system ePUAP, czyli odpowiednik poświadczenia elektronicznego kwalifikowanego podmiotu świadczącego usługi certyfikacyjne. Składanie wniosku opatrzonego podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP stanowi alternatywę dla bezpiecznego podpisu elektronicznego.

Zgodnie z art. 20b ust. 2 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów, dane w postaci elektronicznej opatrzone podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP są równoważne pod względem skutków prawnych z dokumentem opatrzonym podpisem własnoręcznym.

Ustawa o informatyzacji działalności podmiotów stanowi podstawę prawną do stosowania profilu zaufanego ePUAP, jako platformy pośredniczącej w procesie składania wniosków, natomiast rozporządzenie w sprawie systemu teleinformatycznego określa szczegółowe warunki organizacyjne i techniczne, które powinien spełnić system informatyczny, służący do wydania certyfikatów (weryfikujących bezpieczny podpis elektroniczny) oraz stosowania innych technologii, o których mowa w art. 20a ust. 2 ustawy o informatyzacji działalności podmiotów, w tym ePUAP-u.

Propozycja elektronizacji realizuje postanowienia dyrektywy usługowej, w szczególności wyrażone w punkcie 52 Preambuły, wskazującego na konieczność stworzenia, w stosunkowo nieodległej przyszłości, elektronicznych sposobów dopełniania procedur i formalności. Wskazuje się, iż elektronizacja jest niezmiernie ważna dla uproszczenia procedur administracyjnych w zakresie działalności usługowej, z korzyścią dla usługodawców, usługobiorców oraz właściwych organów.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Uproszczenie może zostać osiągnięte w następujący sposób:

• stworzenie elektronicznych (w tym interaktywnych) wzorców podań i załączników dla każdego postępowania, które byłyby wysyłane na elektroniczną skrzynkę podawczą;
• stworzenie/przygotowywanie platformy elektronicznej umożliwiającej złożenie wniosku wraz z załącznikami w formie elektronicznej.

Elektronizacja powinna zostać poprzedzona etapem standaryzacji wniosków oraz załączników (o czym mowa w propozycji uproszczeń nr 1).

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Wprowadzenie elektronicznych dokumentów umożliwia aktualny stan prawny. Art. 14 § 1 K.p.a. zmieniony został przez art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.2010.40.230) z dniem 17 czerwca 2010 r. Powyższa nowelizacja i idąca wraz z nią zmiana wprowadza możliwość doręczania wniosków i decyzji w formie dokumentu elektronicznego.

Obecnie art. 14 § 1 K.p.a. stanowi, iż sprawy należy załatwiać w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U.2005.64.565 z późn. zm.), doręczanego środkami komunikacji elektroniczne.

Skuteczne uruchomienie postępowań dotyczących poszczególnych procedur może w aktualnym stanie prawnym - co do zasady - nastąpić w formie elektronicznej. Problemy techniczne ujawniają się jednak na etapie realizacji.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Propozycję uproszczenia stanowi stworzenie elektronicznej wersji wzorów, które mogłyby być wysyłane na elektroniczną skrzynkę podawczą organu w myśl art. 63 § 1 i 3a K.p.a. po uwierzytelnieniu ich poprzez zastosowanie kwalifikowanego certyfikatu zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Elektronizacja wniosków oraz załączników korzystanie wpłynie na przyspieszenia przebiegu procedury oraz ułatwi elektroniczną komunikację między wnioskodawcą a właściwym organem.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

II GRUPA UPROSZCZEŃ:

PROPOZYCJE UPROSZCZEŃ DOTYCZĄCE REJESTRU OSÓB POZBAWIONYCH UPRAWNIEŃ DO SPORZĄDZANIA ŚWIADECTW CHARAKTERYSTYKI ENERGETYCZNEJ ORAZ REJESTRU OSÓB POSIADAJACYCH UPRAWNIENIA DO SPORZĄDZANIA ŚWIADECTW CHARAKTERYSTYKI ENERGETYCZNEJ

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia

W świetle przepisu art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin oraz osób, które ukończyły studia podyplomowe. Regulacja ta w swoim „pierwotnym” brzmieniu wprowadzonym w drodze ustawy z dnia 19 września 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz.U.2007.191.1373) ograniczała krąg podmiotów ujętych w rejestrze do osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin. Aktualne brzmienie przepisu zostało wprowadzone w drodze kolejnej zmiany ustawy Prawo budowlane (ustawa z dnia 27 września 2009 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, Dz.U.2009.161.1279 ). Zatem na gruncie aktualnie obowiązującego prawa, zgodnie z przepisem art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane, obligatoryjnemu wpisowi do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej prowadzonego przez właściwego ministra podlegają osoby, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin oraz osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych.

W odniesieniu do pierwszej z wymienionych grup należy stwierdzić, iż brak jednoznacznego wskazania, iż wpis następuje na wniosek osoby zainteresowanej, sugeruje, że minister z urzędu wpisuje do rejestru wszystkie osoby, które zdały egzamin, a tym samym uzyskały uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Odmiennie kształtuje się sytuacja osób, które uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych. W tym przypadku, zgodnie z § 18 rozporządzenia w sprawie szkoleń, wpis do rejestru dokonywany jest na wniosek. Okoliczność ta nie uzasadnia jednak twierdzenia o fakultatywności wpisu do rejestru osób, które uprawnienie to uzyskały w drodze ukończenia studiów podyplomowych, z uwagi na wyraźne brzmienie przepisu art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane (przypomnijmy, iż obligatoryjnemu wpisowi do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej prowadzonego przez właściwego ministra podlegają zarówno osoby, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin, jak i osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych). Niestety, jak wynika z uzyskanych informacji, praktyka Ministerstwa Infrastruktury jest odmienna od przedstawionej powyżej wykładni przepisów prawa obowiązujących w tym zakresie.

Rysujący się problem związany jest zatem z brakiem zupełności rejestru, bowiem z założenia nie uwzględnia on bardzo dużej grupy osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, tj. osób legitymujących się właściwymi uprawnieniami budowlanymi (przypomnieć należy, iż ustawodawca dzieli osoby uprawnione do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej na dwie grupy, tj. osoby, które posiadają wspomniane uprawnienie z mocy prawa z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych oraz osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych, bądź też wskutek odbycia szkolenia zawodowego oraz złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu państwowego; w odniesieniu do pierwszej z wymienionych grup należy wskazać, iż osoby legitymujące się określonymi w ustawie uprawnieniami budowlanymi oraz spełniające pozostałe przesłanki ustawowe uzyskują z mocy prawa uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku). Na dzień dzisiejszy rejestr obejmuje tylko jedną z grup osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, tj. osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych, bądź też wskutek odbycia szkolenia zawodowego oraz złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu państwowego. Rozwiązanie zakładające brak wpisu do rejestru osób, które uzyskały uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej z mocy prawa może być uznane za niekorzystne dla tych osób, bowiem mogą one mieć trudności na rynku z uwierzytelnieniem wobec osób trzecich swoich kwalifikacji w zakresie sporządzania świadectw energetycznych. Zatem, osoby te są w o wiele gorszym położeniu, aniżeli podmioty, które uzyskują wpis do rejestru z uwagi na pozytywny wynik egzaminu, czy też uzyskują wpis (na wniosek) po ukończeniu specjalistycznych studiów podyplomowych. Wpis do rejestru prowadzonego przez właściwego ministra, zakładając oczywiście, że rejestr ten ma charakter jawny, umożliwia osobie zainteresowanej skorzystaniem z usług w zakresie sporządzenia świadectw charakterystyki energetycznej, potwierdzenie kwalifikacji osoby uprawnionej do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków.

W świetle powyższych uwag uzasadnionym jest twierdzenie, iż rejestr ten powinien stanowić przede wszystkim zupełny wykaz osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków. Jego zadaniem winno być gwarantowanie bezpieczeństwa obrotu. Rejestr ten powinien stanowić źródło informacji dla społeczeństwa w zakresie osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków. Jednakże, co oczywiste, uzależnione jest to od jawności rejestru (tak również J.M. Góralski, Świadectwa energetyczne budynków, Warszawa 2009, s. 138), o czym szerzej w propozycji nr 6.

Jednakże, by postulat zupełności rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej został w pełni zrealizowany należy we wspomnianym rejestrze uwzględnić także obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej bądź państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, którzy mogą dokonywać oceny charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową i sporządzać świadectwa charakterystyki energetycznej po uznaniu kwalifikacji nabytych w tych państwach, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz.U.2008.63.394). Na gruncie aktualnie obowiązującego prawa również i ta grupa osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej nie została objęta obowiązkiem wpisu do rejestru prowadzonego przez właściwego ministra.

Nie mniej istotną kwestią pozostaje charakter wpisu do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Należy wspomnieć, iż rozróżnia się dwa rodzaje wpisów do rejestru, tj. wpis konstytutywny oraz wpis deklaratoryjny. Różnica między wspomnianymi wpisami sprowadza się do chwili powstania prawa, które stwierdza wpis. Jeśli prawo to powstaje dopiero z chwilą dokonania wpisu mamy do czynienia z wpisem konstytutywnym. Natomiast, gdy prawo to powstało wcześniej, a wpis jedynie potwierdza tę okoliczność w grę wchodzi wpis deklaratoryjny. Odpowiedź na pytanie o charakter wpisu jest ściśle związana z momentem uzyskania uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. W polskim porządku prawnym zasadę stanowią wpisy deklaratoryjne. Wpisy konstytutywne skutkujące powstaniem, zmianą lub ustaniem prawa należą do wyjątkowych sytuacji. Wpis może mieć taki charakter tylko wtedy, gdy ustawa tak stanowi (tak też J.M. Góralski, op. cit., s. 134).

Analiza przepisu art. 5 ust. 8 ustawy Prawo budowlane prowadzi do wniosku, iż powstanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej nie zostało uzależnione od wpisu do rejestru prowadzonego przez właściwego ministra, tym samym wpis do rejestru ma charakter deklaratoryjny. Potwierdza to również okoliczność, iż na gruncie aktualnie obowiązujących przepisów osoby z uprawnieniami budowlanymi nie podlegają wpisowi do niniejszego rejestru, a także sformułowanie § 18 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szkoleń („Osobę, która uzyskała uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej na zasadach określonych w art. 5 ust. 11 ustawy, wpisuje się do rejestru”). Nie stoi to jednak na przeszkodzie, by nadać niniejszemu wpisowi charakter obligatoryjny.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Celem osiągnięcia założonego celu niezbędna jest nowelizacja przepisów ustawy Prawo budowlane w zakresie regulującym kwestię wpisów do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Proponowane zmiany mają na celu ujęcie wpisu do wspomnianego rejestru, jako wpisu obligatoryjnego dla wszystkich osób zainteresowanych świadczeniem usług w zakresie sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Zastrzeżenie to jest o tyle istotne, iż nie można przyjąć, iż wszystkie osoby uprawnione z mocy prawa do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej są zainteresowane podejmowaniem aktywności zawodowej na tym obszarze. Dlatego też proponuje się, aby wpis do rejestru był dokonywany na wniosek osoby zainteresowanej.

Obowiązkiem wpisu do rejestru zostałyby objęte wszystkie osoby uprawnione do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, tj.:

• osoby, które posiadają wspomniane uprawnienie z mocy prawa z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych;
• osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych, bądź też wskutek odbycia szkolenia zawodowego oraz złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu państwowego;
• obywatele państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy
  o Europejskim Obszarze Gospodarczym, których kwalifikacje do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej zostały uznane zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Aby założony cel został w pełni zrealizowany, należy rozważyć również wprowadzenie do ustawy Prawo budowlane delegacji ustawowej do wydania aktu wykonawczego regulującego szczegółowo zasady oraz tryb dokonywania wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis art. 5 ust. 8 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Świadectwo charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową może sporządzać osoba, która:

1) posiada pełną zdolność do czynności prawnych;

2) ukończyła, w rozumieniu przepisów o szkolnictwie wyższym, co najmniej:

a) studia magisterskie albo

b) studia inżynierskie na kierunkach: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewnych;

3) nie była karana za przestępstwo przeciwko mieniu, wiarygodności dokumentów, obrotowi gospodarczemu, obrotowi pieniędzmi i papierami wartościowymi lub za przestępstwo skarbowe;

4) posiada uprawnienia budowlane w specjalności architektonicznej, konstrukcyjno-budowlanej lub instalacyjnej albo odbyła szkolenie i złożyła z wynikiem pozytywnym egzamin przed ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

Przepis art. 5 ust. 11 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Za równorzędne z odbyciem szkolenia oraz złożeniem z wynikiem pozytywnym egzaminu, o których mowa w ust. 8 pkt 4 uznaje się ukończenie, nie mniej niż rocznych, studiów podyplomowych na kierunkach: architektura, budownictwo, inżynieria środowiska, energetyka lub pokrewne w zakresie audytu energetycznego na potrzeby termomodernizacji oraz oceny energetycznej budynków.

Przepis art. 5 ust. 13 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Obywatel państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, może dokonywać oceny charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową i sporządzać świadectwo charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową po uznaniu kwalifikacji nabytych w tych państwach, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz. U. Nr 63, poz. 394).

Przepis art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin, o którym mowa w ust. 8 pkt 4, oraz osób, które ukończyły studia podyplomowe, o których mowa w ust. 11.

Przepis § 18 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi:

1. Osobę, która uzyskała uprawnienia do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej na zasadach określonych w art. 5 ust. 11 ustawy, wpisuje się do rejestru.

2. Do wniosku o wpis do rejestru należy dołączyć:

1) dokument stwierdzający posiadane wykształcenie, o którym mowa w art. 5 ust. 8 pkt 2 ustawy;

2) wypełniony kwestionariusz osobowy, którego wzór określa załącznik nr 4 do rozporządzenia;

3) dokument potwierdzający spełnienie warunków, o których mowa w art. 5 ust. 8 pkt 3 ustawy;

4) dokument potwierdzający spełnienie warunku, o którym mowa w art. 5 ust. 11 ustawy.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Do art. 5 ustawy Prawo budowlane proponuje się dodanie ust. 8a w brzmieniu:

Osoby, o których mowa w ust. 8 podlegają na ich wniosek wpisowi do rejestru osób uprawnionych do sporządzenia świadectw charakterystyki energetycznej , o którym mowa w ust. 14.

Do art. 5 ustawy Prawo budowlane proponuje się dodanie ust. 13 a w brzmieniu:

Osoby, o których mowa w ust. 13 podlegają na ich wniosek wpisowi do rejestru osób uprawnionych do sporządzenia świadectw charakterystyki energetycznej , o którym mowa w ust. 14.

Art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane proponuje nadanie następującego brzmienia:

Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o których mowa w ust. 8, 11 i 13.

Ponadto proponuje się dodanie do art. 5 ustawy Prawo budowlane ust. 16 stanowiącego delegację ustawową do wydania rozporządzenia regulującego zasady oraz tryb dokonywania wpisu do rejestru, o którym mowa w ust. 14 (o czym mowa w propozycji uproszczeń nr 8).

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie proponowanych zmian ma na celu stworzenie zupełnego wykazu osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków. Jego zadaniem jest gwarantowanie bezpieczeństwa obrotu, albowiem rejestr ten stanowi źródło informacji dla społeczeństwa w zakresie osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków.

Ponadto uregulowanie w drodze rozporządzenia zasad i trybu dokonywania wpisów do niniejszego rejestru przyczynia się do usprawnienia czynności podejmowanych przez organ właściwy w niniejszym zakresie.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Z obligatoryjnością wpisu do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków związany jest poniekąd kolejny dostrzeżony problem. Rodzi się bowiem zasadnicze pytanie o funkcje rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej prowadzonego przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

Rejestry publiczne zawsze mają określoną funkcję oraz cel, dla którego zostały powołane. Głównym celem tworzenia tego typu rejestrów jest uporządkowanie i zabezpieczenie obrotu prawnego, przede wszystkim w zakresie interesów prawnych osób trzecich wchodzących w relacje z podmiotami podlegającymi obowiązkowi wpisu do rejestrów. W literaturze przedmiotu wskazuje się trzy podstawowe funkcje, jakie spełniają rejestry publiczne, tj.:

• funkcja integracyjna – polegająca na scalaniu oraz ujednolicaniu procesu rejestracji określonych podmiotów;
• funkcja kontrolna – nie tylko ewentualna kontrola, czy nadzór działalności podmiotu zarejestrowanego, ale również kontrola okoliczności formalnych związanych z rejestracją, co jest szczególnie istotne w przypadku, gdy z rejestracją wiąże się powstanie prawa czy przyznanie uprawnień;
• funkcja informacyjna i ostrzegawcza, przede wszystkim w zakresie obrotu gospodarczego (tak T. Stawecki, Rejestry publiczne. Funkcje instytucji, Warszawa 2005, s. 266 i n.).

W analizowanym przypadku podstawowym problemem jest fakt, iż ustawa nie wskazuje, czy rejestr osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej jest jawny czy też nie, choć przymiotem większości rejestrów publicznych jest ich jawność. Co więcej, ze względu na funkcje, jaką mają za zadanie pełnić rejestry przymiot jawności zdaje się być niezbędny. Analiza aktów prawnych regulujących problematykę rejestrów publicznych prowadzi do wniosku, iż przepisy prawa wskazują wprost, iż rejestr jest jawny. Przykładowo przepisy art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U.07.168.1186 j.t. z późn. zm.), art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U.10.220.1447 j.t. z późn. zm.), czy art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych (Dz.U.04.223.2268 j.t. z późn. zm.) wprost stanowią, iż rejestry, o których mowa w poszczególnych ustawach są jawne.

W świetle powyższego uzasadnionym należy uznać postulat de lege ferenda, którego przedmiotem będzie zamieszczenie przez ustawodawcę w ustawie Prawo budowlane zapisów dotyczących jawności rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Warto w tym miejscu również wspomnieć, iż mimo braku stosownej podstawy prawnej, rejestr osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej jest jawny i został upubliczniony na stronie internetowej Ministerstwa Infrastruktury (http://www.mi.gov.pl/2-49b5343ee22d2.htm).

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Rozwiązaniem dostrzeżonego problemu jest wprowadzenie do ustawy Prawo budowlane zapisu w przedmiocie jawności rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA De lege lata (według obowiązującego prawa)

Aktualnie obowiązujące przepisy ustawy Prawo budowlane nie wskazują, czy rejestr osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej prowadzony przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej jest jawny czy też nie.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się dodanie do ustawy Prawo budowlane przepisu stanowiącego o jawności rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Postulowaną zmianę przepisów można osiągnąć poprzez dodanie do art. 5 ustawy Prawo budowlane ustępu 14a. w brzmieniu:

14a. Rejestr jest jawny.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie proponowanej zmiany jest niezbędne z uwagi na charakter i cel rejestrów publicznych, którym niewątpliwie jest uporządkowanie i zabezpieczenie obrotu prawnego, przede wszystkim w zakresie interesów prawnych osób trzecich wchodzących w relacje z podmiotami podlegającymi obowiązkowi wpisu do rejestrów.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0661_p_wniosek_o_pozbawienie_uprawnień_do_sporządzania

• 0662_p_wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych

Przepis art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, iż minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które utraciły uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno użytkową w przypadkach, o których mowa w art. 5¹ ust.

1. W rejestrze tym powinny być zawarte następujące informacje:

• numer wpisu,
• numer uprawnienia,
• data wpisu,
• imię i nazwisko,
• data i miejsce urodzenia.

Z uzyskanych informacji wynika, iż do dnia dzisiejszego rejestr taki nie został utworzony.

Ponadto analiza przepisów ustawy Prawo budowlane prowadzi do wniosku, iż brak rejestru osób, które utraciły uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej nie jest jedynym dostrzeżonym problemem. Wiele wątpliwości budzi kwestia wzajemnej relacji pomiędzy rejestrem osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, utworzonym na podstawie przepisu art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane, a rejestrem osób pozbawionych tych uprawnień, o którym mowa w art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Przepisy nie regulują, czy w wyniku wydania decyzji o pozbawieniu uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o czym mowa w art. 5¹ ust. 5 ustawy Prawo budowlane lub też w przypadkach przewidzianych w art. 5¹ ust. 1 pkt 1-3 ustawy Prawo budowlane, dana osoba ma zostać z chwilą wpisania do rejestru osób pozbawionych uprawnień wykreślona z rejestru osób posiadających uprawnienia. Brak jednoznacznych regulacji w tym zakresie może doprowadzić do sytuacji, że dane osoby będą umieszczone w obu rejestrach. Występowanie wskazanych sprzeczności jest stanem wysoce niepożądanym w kontekście postulatu jednoznacznego kształtowania sytuacji prawnej zainteresowanego podmiotu. Podobnie jest z wykreśleniem z rejestru osób pozbawionych uprawnień. Z aktów prawnych nie wynika, czy po wykreśleniu z tego rejestru automatycznie dokonywany jest wpis do rejestru osób posiadających uprawnienia. Ponadto w przepisach prawa nie jest wyjaśniona kwestia: czy w rejestrze osób pozbawionych uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej powinny zostać umieszczone dane osób pozbawionych uprawnień, które uzyskały je z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych? A także, czy pozbawienie tych osób uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej skutkuje pozbawieniem uprawnień budowlanych?

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Należy utworzyć rejestr osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, zgodnie z art. 5¹ ust 2 ustawy Prawo budowlane. Rejestr taki powinien być powiązany funkcjonalnie z rejestrem osób posiadających uprawnienia. Może również stanowić dodatkową część składową elektronicznego rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane. Wprowadzenie proponowanej zmiany wymaga zmiany przepisów ustawy Prawo budowlane, w zakresie ustalającym zależności pomiędzy rejestrem osób posiadających uprawnienia, a rejestrem osób pozbawionych uprawnień albo stworzenie jednego rejestru podzielonego na dwie sekcje.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis art. 8 ust. 14-15 ustawy Prawo budowlane:

14. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin, o którym mowa w ust. 8 pkt 4, oraz osób, które ukończyły studia podyplomowe, o których mowa w ust. 11.

15. W rejestrze, o którym mowa w ust. 14, wpisuje się następujące dane:

1) numer wpisu;

2) numer uprawnienia;

3) datę wpisu;

4) imię i nazwisko;

5) data i miejsce urodzenia;

6) adres do korespondencji;

7) numer telefonu i faksu.

Przepis art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowi:

Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które utraciły uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynku, lokalu mieszkalnego lub części budynku stanowiącej samodzielną całość techniczno-użytkową w przypadkach, o których mowa w ust. 1. Rejestr zawiera dane, o których mowa w art. 5 ust. 15 pkt 1-5.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Aby osiągnąć założone cele należy rozważyć dodanie przepisu stanowiącego, iż wpisanie do rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o którym mowa w art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane, skutkuje wykreśleniem z rejestru osób posiadających niniejsze uprawnienia (rejestr, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane).

Natomiast w art. 5¹ ust. 7 ustawy Prawo budowlane należy rozważyć dodanie zapisu zgodnie z którym w przypadku ustania przyczyny wpisu do rejestru osób pozbawionych uprawnień dokonywane jest wykreślenie z tego rejestru.

Innym rozwiązaniem jest, by w przypadku wpisu do rejestru osób pozbawionych uprawnienia w rejestrze osób posiadających uprawnienia powinien pojawić się komunikat (wzmianka lub zaznaczenie) o ich utracie.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Stworzenie rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej pozwoli na prawidłowe ustalenie kręgu osób pozbawionych przedmiotowych uprawnień oraz zapobiegnie konfliktom powstałym w przypadku sporządzania świadectw przez osoby, które zostały pozbawione prawa do sporządzania przedmiotowych świadectw. Proponowane uproszczenie zminimalizuje ryzyko nierzetelnego sporządzania świadectw przez osoby nieuprawnione. Doprecyzowanie przepisów prawa unormuje zależności pomiędzy rejestrem osób posiadających uprawnienia, a rejestrem osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia

• 0662_p_Wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych

W świetle aktualnie obowiązujących regulacji prawnych brak jest przepisu określającego termin na dokonanie przez organ wpisu do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane. Niniejsze zagadnienie pozostaje w ścisłym związku z problematyką, o której mowa w propozycji uproszczeń nr 5 i nr 6 wskazującej na niedoskonałość regulacji prawnych w zakresie funkcjonowania rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Chodzi zatem nie tylko o nieujęcie w niniejszym rejestrze wszystkich osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej oraz brak wskazania, iż niniejszy rejestr jest jawny, ale również o problem nieuregulowania kompleksowo procedur mających na celu wpisanie osób uprawnionych.

Na gruncie aktualnie obowiązującego prawa, zgodnie z przepisem art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane, obligatoryjnemu wpisowi do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej prowadzonego przez właściwego ministra podlegają osoby, które złożyły
z wynikiem pozytywnym egzamin oraz osoby, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych. W odniesieniu do pierwszej z wymienionych grup należy stwierdzić, iż brak jednoznacznego wskazania, iż wpis następuje na wniosek osoby zainteresowanej, sugeruje, że minister z urzędu wpisuje do rejestru wszystkie osoby, które zdały egzamin, a tym samym uzyskały uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Choć można rozważyć możliwość, by za wniosek o wpis do rejestru uznać wniosek kandydata o dopuszczenie do egzaminu, bądź też uczynić wniosek o wpis do rejestru elementem wniosku o dopuszczenie do egzaminu. Jednakże takie rozwiązanie wymaga wyraźnego wskazania w ustawie, iż dokonanie wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane, w odniesieniu do osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin, następuje na wniosek.

Odmiennie kształtuje się sytuacja osób, które uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej budynków nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych. W tym przypadku, zgodnie z § 18 rozporządzenia w sprawie szkoleń, wpis do rejestru dokonywany jest na wniosek. Jednakże przepisy w tym względzie stanowią jedynie o dokumentach, które należy złożyć wraz z wnioskiem o wpis, nie wyznaczając terminu na dokonanie niniejszego wpisu. Co więcej, przepisy w ogóle nie regulują kwestii dokonywania ewentualnych zmian w danych zawartych w rejestrze osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, w tym przede wszystkim danych,
o których mowa pkt 6-7 art. 8 ust. 15 ustawy Prawo budowlane (tj. adres do korespondencji oraz numer telefonu i faksu). Taki stan rzeczy należy ocenić krytycznie, albowiem brak przepisu określającego termin dla organu na dokonanie wpisu, bądź aktualizację danych, może prowadzić do stanu niepożądanego z punktu widzenia osób zainteresowanych, tj. do niczym nie usprawiedliwionego przedłużania się terminu na dokonanie niniejszych czynności. To z kolei ma realny negatywny wpływ na działalność prowadzoną przez osoby uprawnione do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Warto zwrócić uwagę, iż z podobnym problemem mamy do czynienia w przypadku wykreślenia z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej,
w sytuacji ustania przyczyny wpisania do rejestru, o czym stanowi przepis art. 5¹ ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Również i w tym przypadku nie zostały wskazane zasady oraz tryb dokonania wykreślenia z rejestru. Ustawodawca wskazał jedynie, iż wykreślenie następuje na wniosek zainteresowanego.
W odniesieniu do terminu na dokonanie wykreślenia ustawodawca określił, iż wykreślenie z rejestru następuje „niezwłocznie”. Warto rozważyć doprecyzowanie przepisów w tym zakresie poprzez wskazanie konkretnego terminu na dokonanie wspomnianej czynności przez organ właściwy.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Mając na względzie uwagi podniesione w niniejszym punkcie, jak również w propozycji uproszczeń nr 5, należy rozważyć wprowadzenie przepisów regulujących kwestie funkcjonowania oraz zasad i trybu dokonywania wpisów do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

Aby osiągnąć założone cele niezbędna jest nowelizacja przepisów ustawy Prawo budowlane w zakresie regulującym kwestię wpisów do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Należy rozważyć również wprowadzenie do ustawy Prawo budowlane delegacji ustawowej do wydania aktu wykonawczego regulującego szczegółowo zasady oraz tryb dokonywania wpisu do rejestru prowadzonego prze właściwego ministra, w tym m.in. dokumentów niezbędnych do dokonania wpisu w odniesieniu do poszczególnych grup uprawnionych, uregulowanie zasad dokonywania aktualizacji danych zawartych w rejestrze, wskazanie terminów na dokonanie przez organ określonych czynności.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis art. 5 ust. 14-15 ustawy Prawo budowlane stanowi:

14. Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób, które złożyły z wynikiem pozytywnym egzamin, o którym mowa w ust. 8 pkt 4, oraz osób, które ukończyły studia podyplomowe, o których mowa w ust. 11.

15. W rejestrze, o którym mowa w ust. 14, wpisuje się następujące dane:

1) numer wpisu;

2) numer uprawnienia;

3) datę wpisu;

4) imię i nazwisko;

5) data i miejsce urodzenia;

6) adres do korespondencji;

7) numer telefonu i faksu.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się nadanie art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane następującego brzmienia:

Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, prowadzi w formie elektronicznej rejestr osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, o których mowa w ust. 8, 11 i 13.

Ponadto proponuje się dodanie do art. 5 ustawy Prawo budowlane ust. 16 stanowiącego delegację ustawową do wydania rozporządzenia regulującego zasady oraz tryb dokonywania wpisu do rejestru, o którym mowa w ust. 14.

Wspomnienie rozporządzenie winno kompleksowo regulować kwestię zasad, trybu, wymaganych dokumentów oraz terminów na dokonanie wpisu do rejestru osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, w tym m.in.:

• wzory wniosków oraz wykaz niezbędnych załączników dla poszczególnych grup osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (zgodnie z propozycją uproszczeń nr 5), tj.:
  • osób, które posiadają wspomniane uprawnienie z mocy prawa z tytułu posiadanych uprawnień budowlanych;
  • osób, które uprawnienie to nabyły w drodze ukończenia specjalistycznych studiów podyplomowych, bądź też wskutek odbycia szkolenia zawodowego oraz złożenia z wynikiem pozytywnym egzaminu państwowego;
  • obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, których kwalifikacje do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej zostały uznane zgodnie z przepisami ustawy z dnia 18 marca 2008 r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej;
  • tryb dokonywania wpisów do rejestru, w tym m.in. sprecyzowanie terminów oraz uregulowanie problemu dopuszczalności wzywania do uzupełnienia braków we wniosku, bądź w zakresie niezbędnych załączników;
  • tryb oraz terminy dokonywania zmian w danych zawartych w rejestrze osób uprawnionych do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie obligatoryjnych terminów na dokonanie wyżej wymienionych czynności materialno-technicznych uporządkuje i usprawni przebieg procedury. Propozycja jest zgodna z podstawową zasadą przewidywalności i pewności prawa, która m.in. nakłada na ustawodawcę obowiązek tworzenia prawa spójnego i zrozumiałego dla podmiotów zainteresowanych. Konsekwencją tej zasady jest m.in. takie ukształtowanie przepisów prawa, aby przedsiębiorca realizujący daną procedurę, był w stanie przewidzieć kolejne etapy oraz czas potrzebny na jej sfinalizowanie.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0642_Wpis_do_rejestru_osób_posiadających_uprawnienia

• 0662_p_Wniosek_o_wykreślenie_z_rejestru_osób_pozbawionych

Wpis do rejestru oraz wykreślenie z rejestru są czynnościami materialno-technicznymi, do których nie mają zastosowania przepis K.p.a., tym samym w przypadku braków we wniosku o dokonanie wpisu, czy też wykreślenia, podstawy prawnej wezwania do uzupełnienia nie stanowią przepisy art. 50-56 K.p.a., jak również art. 64 § 2 K.p.a. Tym samym, z uwagi na nieuregulowanie tej kwestii w aktach prawnych, organ dokonujący wpisów czy też wykreśleń nie dysponuje podstawą prawną do wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków stwierdzonych we wniosku, bądź też w załącznikach do wniosku.

Z uwagi na doniosłość dostrzeżonego problemu należy niniejszą kwestię uregulować.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Mając na względzie fakt, iż analizowane zagadnienie pozostaje w ścisłym związku z uwagami podniesionymi w propozycji uproszczeń nr 5 oraz nr 8, należy rozważyć wprowadzenie regulacji stanowiącej postawę do wezwania do uzupełniania ww. wniosków w akcie wykonawczym regulującym zasady oraz tryb dokonywania wpisów do rejestrów, o których mowa w art. 8 ust. 14 oraz w art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA De lege lata (według obowiązującego prawa)

W świetle aktualnie obowiązującego prawa brak jest przepisów regulujących niniejszą kwestię.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Należy wprowadzić przepisy, które pozwolą organowi właściwemu wezwać wnioskodawcę do usunięcia braków we wniosku. W przypadku podjęcia prac nad rozporządzeniem w sprawie zasad i trybu prowadzenia rejestrów, o których mowa w art. 5 ust. 14 oraz art. 5¹ ust. 2 ustawy Prawo budowlane, proponuje się zamieszczenie w nim przepisów uprawniających organ właściwy do wezwania wnioskodawcy celem uzupełnienia braków w złożonej dokumentacji (o czym szerzej w propozycji nr 8).

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie możliwości wzywania przez organ do uzupełnienia braków wniosku pozwoli na sprawniejszą obsługę wnioskodawców, zmniejszy ilość postępowań zakończonych brakiem wpisu do rejestru osób posiadających uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej czy też nie wykreśleniem z rejestru osób pozbawionych uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

III GRUPA UPROSZCZEŃ:

PROPOZYCJE UPROSZCZEŃ DOTYCZĄCE PRZEBIEGU PROCEDUR ZWIĄZANYCH ZE ŚWIADECTWAMI CHARAKTERYSTYKI ENERGETYCZNEJ

10. Ustalenie terminu zakończenia postępowania egzaminacyjnego zmierzającego do uzyskania świadectwa stwierdzającego uzyskanie uprawnienia

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Analiza przepisów ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia w sprawie szkoleń prowadzi do wniosku, iż w świetle aktualnie obowiązującego prawa ustawodawca nie określił terminu zakończenia postępowania egzaminacyjnego. Przepisy rozporządzenia w sprawie szkoleń wskazują jedynie terminy poszczególnych etapów składających się na przebieg postępowania egzaminacyjnego, brak jest natomiast terminu zakończenia tego postępowania. Z uwagi na powyższe powinna zostać wprowadzona regulacja w zakresie terminu, w którym powinno zostać zakończone ww. postępowanie.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Wzorując się na rozwiązaniu przyjętym w ustawie o gospodarce nieruchomościami w odniesieniu do postępowania w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych rzeczoznawcom majątkowym, pośrednikom w obrocie nieruchomościami i zarządcom nieruchomości (art. 191 ust. 3a wspomnianej ustawy) proponuje się wprowadzenie do ustawy Prawo budowlane zapisu precyzującego termin zakończenia postępowania w przedmiocie nadawania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

W świetle obowiązującego prawa brak jest rozwiązań wskazujących, w jakim terminie winno zostać zakończone postępowanie dla osób ubiegających się o uzyskanie uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się dodanie do art. 5 ustawy Prawo budowlane ust 9a w brzmieniu:

Wniosek o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej podlega rozpatrzeniu w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące od dnia zakończenia postępowania egzaminacyjnego.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie terminu, w którym organ ma obowiązek zakończyć postępowanie poprawi przejrzystość procedury. Propozycja jest zgodna z podstawową zasadą przewidywalności i pewności prawa, która m.in. nakłada na ustawodawcę obowiązek tworzenia prawa spójnego i zrozumiałego dla podmiotów zainteresowanych. Konsekwencją tej zasady jest m.in. takie ukształtowanie przepisów prawa, aby przedsiębiorca realizujący daną procedurę, był w stanie przewidzieć kolejne etapy oraz czas potrzebny na jej sfinalizowanie.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

11. Wprowadzenie pism informujących kandydata o wynikach egzaminu

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Przepisy rozporządzenia w sprawie szkoleń nie zawierają regulacji zobowiązującej organ właściwy do informowania kandydatów/wnioskodawców o wynikach poszczególnych części postępowania egzaminacyjnego. Jedynie do osób, które złożyły egzamin z wynikiem pozytywnym wysyłane jest świadectwo stwierdzające uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Brak jakiejkolwiek informacji o pozytywnym wyniku pisemnej części egzaminu może spowodować, iż kandydat nie przystąpi do części praktycznej. Osoby, które nie zdały egzaminu także powinny być informowane indywidualnie o tym fakcie (wraz z uzasadnieniem negatywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego). Ponadto brak informacji o negatywnym wyniku egzaminu może spowodować, iż kandydat nie złoży w odpowiednim terminie wniosku o ponowne dopuszczenie do egzaminu. Dodatkowo zostaną mu zwrócone złożone dokumenty, co skomplikuje i przedłuży etap składania wniosku.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Należy rozważyć zmianę przepisów rozporządzenia w sprawie szkoleń polegającą na zobowiązaniu organu właściwego przeprowadzającego postępowanie egzaminacyjne do informowania o wyniku poszczególnych części egzaminu (zarówno pozytywnym, jak i negatywnym wyniku egzaminu).

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Na gruncie obowiązującego prawa brak jest regulacji zobowiązujących organ do informowania kandydatów o wynikach poszczególnych części postępowania egzaminacyjnego.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

W rozporządzeniu w sprawie szkoleń powinny zostać wprowadzone zapisy zobowiązujące organ prowadzący postępowanie egzaminacyjne w sprawie uzyskania uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej do informowania kandydatów o wynikach poszczególnych części egzaminu.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Obowiązek informowania o wynikach egzaminu wpłynie na przejrzystość procedury, z korzyścią dla wnioskodawcy, który uzyskuje informację o uzyskanym wyniku egzaminu.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

12. Wprowadzenie możliwości ponownego przystąpienia do części praktycznej egzaminu w przypadku usprawiedliwionej nieobecności w pierwotnie wyznaczonym terminie

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Zgodnie z interpretacją przez Ministerstwo Infrastruktury § 7 ust. 3 rozporządzenia w sprawie szkoleń, w przypadku nie przystąpienia do części praktycznej egzaminu w terminie 14 dni, licząc od dnia przystąpienia do części pisemnej, końcowy wynik egzaminu uznaje się za negatywny (patrz strona Ministerstwa Infrastruktury http://www.mi.gov.pl/files/0/1791224/nieprzystapia.pdf). Wnioskodawca chcąc ponownie ubiegać się o uzyskanie uprawnienia zobowiązany jest do złożenia nowego wniosku i uiszczenia po raz drugi opłaty za egzamin. Trudno zgodzić się z taką interpretacją powołanego przepisu. Należy uznać, iż działania organu w niniejszym zakresie są pozbawione podstawy prawnej.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Z uwagi na fakt, iż powoływany przez organ przepis rozporządzenia w sprawie szkoleń nie może stanowić podstawy do uznawania negatywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego w przypadku nieprzystąpienia do drugiej części egzaminu, tj. do części praktycznej, należy rozważyć wprowadzenie przepisu regulującego konsekwencje nieprzystąpienia do egzaminu.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

W chwili obecnej brak jest przepisów regulujących konsekwencje w przypadku nieprzystąpienia przez kandydata do egzaminu (zarówno do części pisemnej, jak i praktycznej).

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się dodanie do rozporządzenia w sprawie szkoleń § 7a w brzmieniu:

§ 7a. 1. Jeżeli kandydat nie stawił się w wyznaczonym terminie na część pisemną lub praktyczną egzaminu, postępowanie egzaminacyjne podlega umorzeniu, z zastrzeżeniem ust. 2.

2. O usprawiedliwieniu niestawienia się kandydata na egzamin lub usprawiedliwieniu odstąpienia od egzaminu, rozstrzyga minister, jeżeli kandydat złoży udokumentowany wniosek w terminie 7 dni od dnia przeprowadzenia poszczególnych części egzaminu do których kandydat nie przystąpił.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie jednoznacznie sformułowanych przepisu prawa, dających możliwość ponownego przystąpienia postępowania egzaminacyjnego (zarówno do części pisemnej, jak i praktycznej) w przypadku usprawiedliwionej nieobecności w pierwotnie wyznaczonym terminie jest niezbędne z uwagi na ochronę interes osób ubiegających się o uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Wprowadzenie niniejszych regulacji będzie miało również wpływ na zmniejszenie kosztów postępowania egzaminacyjnego po stronie wnioskodawców i uniemożliwi organowi niekorzystną interpretację przepisów. Tym samym realizowany jest postulat formułowania przepisów, które w sposób jednoznaczny kształtowałyby sytuację prawną podmiotu zainteresowanego.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Poddane analizie akty prawne nie zawierają regulacji przewidujących możliwość powołania przez ministra komisji egzaminacyjnej, co stanowi powszechną praktykę w tego typy regulacjach. Zgodnie z przepisami ustawy Prawo budowlane oraz rozporządzenia w sprawie szkoleń egzamin jest przeprowadzany przez ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej. Obsługę organizacyjną oraz administracyjno-biurową postępowania zapewnia urząd obsługujący ministra. Doniosłą prawnie okolicznością jest również fakt, iż czynności techniczno-administracyjne, jak protokół z pierwszego etapu postępowania, czy protokół z samego egzaminu, mają być podejmowane bezpośrednio przez ministra. Przyjęte rozwiązanie budzi określone skutki prawne, przede wszystkim w zakresie możliwości odwoływania się od negatywnego wyniku egzaminu.

Problematyka dopuszczalności odwołania się kandydata od wyników egzaminów została całkowicie pominięta zarówno w ustawie Prawo budowlane, jak i w rozporządzeniu w sprawie szkoleń. Zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym przez Ministerstwo Infrastruktury wyniki egzaminu są ostateczne, w konsekwencji od wyników postępowania egzaminacyjnego nie przysługuje odwołanie. Powstaje pytanie, czy okoliczność, iż przedmiotowe przepisy takiej możliwości nie dopuszczają oznacza, iż taka możliwość jest wykluczona?

Korzystając z poglądów wyrażanych w literaturze poglądu należy wskazać, iż punktem wyjścia dla określenia trybu i drogi odwołania jest określenie czynności, które podlegałyby zaskarżeniu przez kandydata odwołującego się od negatywnego wyniku. Egzamin jest przeprowadzany przez ministra, a urząd obsługujący ministra wykonuje jedynie funkcje techniczno-administracyjne. Jak już wspomniano w analizowanej regulacji prawnej nie występuje też komisja egzaminacyjna. Dlatego też kandydat niezadowolony z wyniku egzaminu będzie skarżył czynność ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej. Analizowane przepisy nie stanowią, by minister wydawał w toku postępowania egzaminacyjnego decyzję administracyjną, choć postępowanie jest inicjowane na wniosek, stanowi sprawę indywidualną i kończy się konkretyzacją normy prawa administracyjnego, wskutek czego wnioskodawcy przyznawane jest uprawnienie. Zatem z formalnego punktu widzenia postępowanie egzaminacyjne wypełnia przesłanki wskazane w art. 1 pkt. 1 K.p.a.

W toku postępowania egzaminacyjnego minister w protokole przygotowanym na ten cel potwierdza wyniki egzaminów. Choć przepisy rozporządzenia w sprawie szkoleń nie wskazują, iż przedmiotowy protokół jest decyzją administracyjną, to w czynności sporządzenia i upublicznienia protokołu z wynikami egzaminu należy jej upatrywać. Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, niewskazanie przez ustawodawcę wprost w normie prawnej formy decyzji administracyjnej samo przez się nie oznacza, że forma taka jest wykluczona (tak wyrok WSA w Warszawie z 13 lutego 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2106/06, publ. LEX nr 318009). W doktrynie prawa administracyjnego oraz w judykaturze zwraca się szczególną uwagę na to, że przepisy prawa materialnego przewidują decyzyjną formę załatwiania danej sprawy nie tylko w sposób bezpośredni, ale także przez określenie w formie czasownikowej kompetencji organu do rozstrzygania sprawy (np. zezwala, przydziela, stwierdza). Za decyzję uznaje się jednostronne rozstrzygnięcie organu administracji o wiążących konsekwencjach obowiązującej normy prawa administracyjnego dla indywidualnie określonego podmiotu i konkretnej sprawy, podejmowane w sferze stosunków zewnętrznych, poza systemem organów państwowych i podległych im jednostek (tak uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt OPS 6/98, publ. ONSA 1999/1/3 oraz wyrok NSA z dnia 15 października 1987 r., sygn. akt SA/Wr 730/87, publ. ONSA 1988/1/18). Ponadto, gdy uprawnienia strony nie powstają bezpośrednio na podstawie prawa, lecz w wyniku konkretyzacji normy prawnej, organ administracji – jeżeli nie jest przewidziana inna forma jego działania – obowiązany jest dokonać tej konkretyzacji w drodze decyzji administracyjnej (tak wyrok NSA-OZ we Wrocławiu z dnia 31 sierpnia 1984 r., sygn. akt SA/Wr 430/84, publ. OSPiKA 1986/9-10/176). Ze względu na zawartą w art. 104 k.p.a. zasadę załatwiania indywidualnych spraw w drodze decyzji, wyłączenie decyzyjnej formy załatwiania takich spraw musi być wyraźne, nie można go domniemywać (tak wyrok NSA z dnia 23 stycznia 1998 r., sygn. akt II SA 1329/97, publ. ONSA 1998/4/137). Jako, że na podstawie omawianego protokołu minister dokonuje z urzędu wpisu do rejestru, a tym samym treść protokołu wywołuje skutki prawne w sferze prawnej kandydata, warto rozważyć dopuszczalność odwoływania się od tej quasi-decyzji (tak J.M. Góralski, op. cit., s. 123-126).

Przyjęcie tezy o dopuszczalności odwołania oznacza, iż kandydatowi zgodnie z dyspozycją art. 127 § 3 K.p.a. przysługiwać będzie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jako że odwołanie przysługiwać będzie od rozstrzygnięcia ministra. Zgodnie z przepisami K.p.a. w analizowanym przypadku wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy składa się w terminie 14 dni od chwili upublicznienia wyników egzaminu. W dalszej kolejności kandydatowi przysługiwać będzie skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego w trybie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Przedstawiony problem skłania do wyrażenia krytycznej opinii w przedmiocie rozwiązań przyjętych przez ustawodawcę w odniesieniu do przeprowadzania postępowania egzaminacyjnego dla osób ubiegających się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej. W świetle zaprezentowanych poglądów doktryny oraz orzecznictwa sądów administracyjnych należy uznać, iż niniejsze postępowanie powinno zostać zakończone wydaniem decyzji administracyjnej, albowiem postępowanie jest inicjowane na wniosek, stanowi sprawę indywidualną i kończy się konkretyzacją normy prawa administracyjnego, wskutek czego wnioskodawcy przyznawane jest uprawnienie. Co oczywiste, w przypadku pozytywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego organ właściwy winien wydać decyzję o uzyskaniu uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, która stanowiłaby podstawę wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane. W przypadku negatywnego wyniku postępowania administracyjnego organ winien wydać decyzję odmawiającą nadania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, od której służyłby stronie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis § 16 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi:

1. Egzamin zakończony wynikiem pozytywnym potwierdza się świadectwem, którego wzór określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.

2. W razie negatywnego wyniku egzaminu minister określa termin, po upływie którego osoba ubiegająca się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej może ponownie przystąpić do części pisemnej egzaminu albo części praktycznej egzaminu, jeżeli warunek, o którym mowa w § 15 ust. 1, został spełniony. Termin ten nie może być wyznaczony wcześniej niż po upływie 60 dni od dnia egzaminu zakończonego wynikiem negatywnym.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Postępowanie w sprawie uzyskania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej powinno zostać zakończone wydaniem decyzji administracyjnej. W przypadku pozytywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego organ właściwy winien wydać decyzję o uzyskaniu uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, która stanowiłaby podstawę wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 5 ust. 14 ustawy Prawo budowlane. W przypadku negatywnego wyniku postępowania administracyjnego organ winien wydać decyzję odmawiającą nadania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, od której służyłby stronie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 § 3 K.p.a.

Z punktu widzenia autorów propozycji uproszczeń niezwykle istotne znaczenie ma uzasadnienie przez organ właściwy przyjęcia aktualnie obowiązujących rozwiązań prawnych w przedmiocie uzyskania uprawień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie zaproponowanych zmian jest niezbędne, by osiągnąć przejrzystość przebiegu procedury. Uznanie, iż postępowanie kończy się wydaniem decyzji administracyjnej umożliwi wnioskodawcy/kandydatowi m.in. złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Przepis § 16 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szkoleń stanowi, że osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej może, w razie uzyskania negatywnego wyniku egzaminu, przystąpić ponownie do pisemnej albo praktycznej części egzaminu (jeżeli część pisemna została zakończona z pozytywnym wynikiem). Wskazana regulacja nie stanowi o niezbędności złożenia wniosku o ponowne dopuszczenie do egzaminu. W praktyce organ właściwy wymaga złożenia pisemnego wniosku o wyznaczenie terminu ponownego egzaminu, którego wzór dostępny jest na stronie ministerstwa (patrz: www.mi.gov.pl/files/0/1791058/wponowny.pdf).

Ponadto z praktyki Ministerstwa Infrastruktury wynika, iż niezłożenie wspomnianego wniosku w terminie 30 dni od dnia uzyskania negatywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego skutkuje zwrotem kandydatowi dokumentów przedłożonych wraz z wnioskiem o ubieganie się o uprawnienie do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej (o czym mowa również w propozycji uproszczeń nr 15). Dlatego też należy rozważyć wprowadzenie terminu do złożenia wniosku o wyznaczenie terminu ponownego egzaminu. Jednakże napotykamy kolejny problem pozostający w ścisłym związku z problematyką poruszaną w propozycji uproszczeń nr 11, albowiem na dzień dzisiejszy kandydat nie jest pisemnie informowany o negatywnym wyniku postępowania egzaminacyjnego. Od jakiego zatem dnia należałoby liczyć termin do wniesienia wniosku o wyznaczenie ponownego terminu egzaminu?

Warto również zwrócić uwagę na fakt, iż przepisy prawa nie regulują kwestii odpłatności za postępowanie egzaminacyjne w sytuacji, gdy kandydat ponownie przystępuje wyłącznie do części praktycznej egzaminu. Brak przepisów regulujących analizowaną kwestię sprawia, iż Ministerstwo Infrastruktury pobiera opłatę za postępowanie egzaminacyjne w wysokości określonej dla egzaminu, niezależnie od tego, czy wynik negatywny postępowania dotyczył części pisemnej, czy też części praktycznej egzaminu. Warto rozważyć dookreślenie przepisów rozporządzenia w sprawie szkoleń w tej materii.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

W celu uzupełnienia przepisów rozporządzenia w sprawie szkoleń należy dodać zapis stanowiący o konieczności złożenia przez kandydata wniosku o ponowne dopuszczenie do egzaminu wraz z wzorem niniejszego wniosku stanowiącym załącznik do rozporządzenia.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

Przepis § 16 ust. 2 rozporządzenia w sprawie przeprowadzenia szkoleń stanowi:

W razie negatywnego wyniku egzaminu minister określa termin, po upływie którego osoba ubiegająca się o uprawnienie do sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej może ponownie przystąpić do części pisemnej egzaminu albo części praktycznej egzaminu, jeżeli warunek, o którym mowa w § 15 ust. 1, został spełniony. Termin ten nie może być wyznaczony wcześniej niż po upływie 60 dni od dnia egzaminu zakończonego wynikiem negatywnym.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się dodanie do § 16 rozporządzenia w sprawie szkoleń ust. 3 w brzmieniu:

Kandydat, o którym mowa w ust. 2, składa do ministra wniosek o ponowne dopuszczenie do egzaminu w terminie 30 dni od dnia otrzymania informacji o negatywnym wyniku postępowania egzaminacyjnego.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Zmiana aktów prawnych ureguluje kwestie związane z ponownym dopuszczeniem do egzaminu. Jednakże szereg wątpliwości pojawiających się po analizie przepisów regulujących postępowanie w przedmiocie ubiegania się o nadanie uprawnienia do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej, skłania do wniosku, iż analizowane przepisy wymagają pilnej nowelizacji w szerszym zakresie, o którym mowa w poszczególnych propozycjach uproszczeń. Tylko kompleksowa nowelizacja analizowanych przepisów prawa pozwoli na osiągnięcie założonych celów.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0581_p_Uzyskanie_uprawnienia_do_sporządzania_świadectw

Jak już wspomniano w propozycji uproszczeń nr 14 z praktyki Ministerstwa Infrastruktury wynika, że osobom, które nie zdały egzaminu i nie złożyły w ciągu 30 dni wniosku o ponowne dopuszczenie do egzaminu, zwracane zostają złożone dokumenty (patrz punkt 10 informacji na stronie internetowej MI: www.mi.gov.pl/files/0/1791058/eponowny.pdf). Przepisy rozporządzenia dotyczącego uzyskania uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej nie regulują tego zagadnienia. Przy niewiedzy wnioskodawców o zwrocie dokumentów (nie wynika on z przepisów prawa) może się okazać, że kandydat złożył wniosek o ponowne dopuszczenie do egzaminu w momencie, gdy wcześniej złożone dokumenty zostały mu odesłane. Tym samym wnioskodawca będzie zobligowany do ich ponownego dostarczenia do Ministra Infrastruktury.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Zmiana odpowiednich przepisów rozporządzenia w sprawie szkoleń, która polegałaby na wprowadzeniu możliwości zwrotu przez organ złożonych przez kandydata dokumentów – w określonym terminie - po egzaminie zakończonym wynikiem negatywnym.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

W świetle obowiązującego prawa brak jest przepisów stanowiących o zwrocie dokumentów w przypadku negatywnego wyniku postępowania egzaminacyjnego.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Proponuje się dodanie do § 16 rozporządzenia w sprawie szkoleń ust. 4 w brzmieniu:

W przypadku niezłożenia przez kandydata w terminie, o którym mowa w ust. 3, wniosku o wyznaczenie ponownego terminu egzaminu, dokumentu o których mowa w § 6 ust. 3 podlegają zwrotowi.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie w regulacjach prawnych możliwości zwrotu dokumentów po zakończeniu postępowania egzaminacyjnego z wynikiem negatywnym usankcjonuje praktykę Ministerstwa Infrastruktury.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

ANALIZA PROBLEMU

Dotyczy procedur:

• 0661_p_wniosek_o_pozbawienie_uprawnień_do_sporządzania_świadectw

Na gruncie aktualnie obowiązującego prawa brak jest organu odpowiedzialnego za kontrolę jakości wydawanych świadectw charakterystyki energetycznej, mimo, iż obowiązek ustanowienia niezależnego systemu kontroli świadectw charakterystyki energetycznej został na państwa członkowskie nałożony w drodze postanowień art. 18 dyrektywy 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków. Przepis ten stanowi, iż:

2. Państwa członkowskie mogą delegować odpowiedzialność za wdrożenie niezależnych systemów kontroli. W przypadku podjęcia takiej decyzji państwa członkowskie zapewniają, aby niezależne systemy kontroli zostały wdrożone zgodnie z załącznikiem II.

3. Państwa członkowskie wymagają, aby świadectwa charakterystyki energetycznej oraz sprawozdania z przeglądów, o których mowa w ust. 1, były udostępniane właściwym władzom oraz organom na ich wniosek.

SPOSÓB OSIĄGNIĘCIA UPROSZCZENIA

Niezbędnym jest ustanowienie systemu kontroli świadectw charakterystyki energetycznej.
Z informacji uzyskanych podczas spotkania w grupie eksperckiej wynika, iż Ministerstwo Infrastruktury pracuje nad powołaniem niezależnej grupy osób wykwalifikowanych w zakresie kontroli jakości świadectw.
Z tego względu niniejsza propozycja ogranicza się do wskazania na niezwykle istotny problem niewłaściwej transpozycji dyrektywy 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków w zakresie, w jakim zobowiązuje ona państwa członkowskie do ustanowienia niezależnego systemu kontroli świadectw charakterystyki energetycznej.

KATEGORIA UPROSZCZENIA PRAWNA

De lege lata (według obowiązującego prawa)

W świetle aktualnie obowiązującego prawa brak jest regulacji prawnych w zakresie niezależnych systemów kontroli świadectw charakterystyki energetycznej.

De lege ferenda (według postulowanego prawa)

Koniecznym jest wprowadzenie do krajowego porządku prawnego przepisów regulujących niezależny system kontroli świadectw charakterystyki energetycznej.

ANALIZA SKUTKÓW WPROWADZENIA UPROSZCZENIA

Wprowadzenie niezależnego systemu kontroli świadectw charakterystyki energetycznej nie tylko uczyni zadość postanowieniom dyrektywy 2010/31/UE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków, ale również wpłynie na jakość wydawanych świadectw charakterystyki energetycznej, co sprzyjałoby zasadom bezpieczeństwa, a nabywcom czy też najemcom pozwoliłoby na wiarygodną weryfikację zużycia energii niezbędnej do zaspokojenia potrzeb związanych z użytkowaniem budynków. Ponadto Minister Infrastruktury zyskałby podstawy do prowadzenia z urzędu postępowań w sprawie pozbawienia uprawnień do sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

Propozycja uproszczenia została objęta odrębnym postępowaniem z uwagi na zakres propozycji, nakład prac oraz jej doniosłość.

POWRÓT DO FORMULARZA DPU>>

Kierownik Projektu UEPA:

Marcin Kraska, Centrum Elektronicznej Gospodarki, Instytut Logistyki i Magazynowania w Poznaniu

Ekspert prawny:

Marlena Kruszyńska-Kośmicka, Ekspert Prawny

Inni autorzy (ILIM):

Sebastian Mazur, Członek obszaru zadaniowego ds. mapowania w projekcie UEPA, Specjalista Centrum Elektronicznej Gospodarki, Instytut Logistyki i Magazynowania Instytut Badawczy, Poznań

Agnieszka Capierzyńska, Członek obszaru zadaniowego ds. upraszczania w projekcie UEPA, Zespół Prawny, Instytut Logistyki i Magazynowania Instytut Badawczy, Poznań

Marta Matuszewska-Maroń, Kierownik obszaru zadaniowego ds. upraszczania w projekcie UEPA, Zespół Prawny, Instytut Logistyki i Magazynowania Instytut Badawczy, Poznań